Ноябрь 27-28 лунъясӧ Коми Республикаса вужвойтырлӧн шылада-драмаа театр петкӧдліс Светлана Горчаковалысь «Мамлӧн сьылан» драма. Выль спектакльсӧ сиисны торъя военнӧй операцияын Айму дорйысьяслы да мамъяслы, тылын налы отсасьысьяслы да виччысьысьяслы.
Рытпуксянь СВО вылӧ
Спектакльыс заводитчӧ 2022 воын школа помалысьяслӧн рытпукӧн. Том йӧз гажӧдчӧны, юксьӧны асланыс дум-кӧсйӧмӧн, коді кытчӧ мунас водзӧ велӧдчыны.
Сӧмын Миша Липин (ворсіс Никита Дербин) оз висьтась ас йывсьыс. Радейтана Маша нывлы воссьӧ, мый гижсьӧма доброволечӧн торъя военнӧй операция вылӧ.Сійӧ велӧдчӧма кадет классын, бура гӧгӧрвоӧ «патриот» кывлысь вежӧртассӧ да мӧд ног оз вермы вӧчны.
Рытпук вылысь зон нуӧдӧ Машаӧс (ворсіс Анастасия Казакова) коллявны вой, но ныв оз кӧсйысь, сылӧн мӧд дум-мӧвп да. А Даша (ворсіс Дарья Рябцева) радейтӧ Мишаӧс. Буретш сыкӧд и коллялӧны войсӧ…
Заводитчӧмсяньыс быттьӧ кажитчӧ, мый ныла-зонма костын артмӧ «любовнӧй треугольник», но тайӧ абу дзик сідз.
Кыпыд рыт вылын юргысь «Маръямоль» сьыланкыв орӧ: серпасыс вежсьӧ война вылӧ. Сцена вылын лыйсьӧм шы да тыш нин, а тылын – аньяс, кодъяс быд лун кыӧны тыв, чукӧртӧны шоныд паськӧм, гортса вӧлӧга, мед ыстыны салдатъяслы гуманитарнӧй отсӧг.
И тайӧ кык серпасыс сьӧрсьӧн-бӧрсьӧн вежласьӧны, видзӧдысьӧс шымыртӧ нор сьӧлӧмкылӧм. Ворсысьяскӧд тшӧтш виччысьтӧг заводитан кевмысьны Енлы, мед эськӧ миян вокъяс, верӧсъяс, пиян, ёртъяс локтасны гортӧ дзоньвидзаӧн.
Медым петкӧдлыны СВО-лысь збыльвывса русӧ, сценографиясӧ вӧчӧмаӧсь кельыдӧн, быттьӧ ставыс чусмӧма (серпасалӧма Эрих Вильсон). Декорацияыс сьӧд бархат вылын.
–Тані медшӧрыс – ворсысьяс, и мед найӧ бурджыка тыдалісны, ме бӧрйи татшӧм рӧмъяс, – висьталіс Эрих Вильсон. – Кор менӧ корисны пырӧдчыны уджӧ, дзик пыр кӧсйыси, сы вӧсна мый меным тайӧ ставыс матыс. Менам нёль ёрт передӧвӧйынӧсь, ӧти на пиысь дрон уськӧдалӧ. Тайӧ спектакльыс кутшӧмакӧ и на йылысь тшӧтш.
Пьеса гижысь да режиссёр Светлана Горчакова пасйис, мый вужвойтырлӧн шылада-драмаа театрын уджалысьяслы эз вӧв кокньыд дасьтыны тайӧ постановкасӧ, сы вӧсна мый быдӧнлӧн кодкӧ да кодкӧ СВО вылын, и сьӧлӧмныс доймӧ на вӧсна.
–Но меным окота вӧлі сьӧкыда ранитчӧм геройӧс ловйӧн вайӧдны гортас. Мед сетны лача тылын пиянсӧ, верӧсъяссӧ, вокъяссӧ виччысьысьяслы. Мыйла шусьӧ «Мамлӧн сьылан»? Юргӧ сэні быдӧнлы тӧдса «Маръямоль», кодӧс радейтӧ Мишалӧн мамыс (Василиса Игнатьевнаӧс ворсіс Валентина Соколова. – Е.М.), и буретш тайӧ лоӧ йитӧднас: сьыланкывсӧ кылӧм бӧрын Миша воӧ паметяс, сійӧ ёнмӧдчӧ да локтӧ гортас.
Ас куӧн видлыны
–Никита, тэныд, кыдзи шуин, окота вӧлі тайӧ спектакляс ворсны Мишаӧс, СВО-са боеч Малёкӧс, но тэныд тайӧ рольыс эз первойсяньыс вичмы. Мыйла?
–Велӧдчигӧн на окота вӧлі ворсны военнӧйӧс. Видлыны, мый ме ог тӧд, мый эг збыльысь аддзыв. Дерт, быд роль – тайӧ аслыспӧлӧс олӧм, весиг важ кадсӧ кӧ босьтны, но тайӧ дзик мӧдтор. Чайта, став сьӧлӧмкылӧмсӧ, дойсӧ колӧ петкӧдны видзӧдысьлы, ас ку пыр нуны да. Эз вӧв кокньыд, но, чайта, артмис.
–Унаӧн ветлӧны сэтчӧ, и артистъяс пиысь тшӧтш. А тэ?
–Медым збыль на водзын петкӧдчыны, татшӧмыс эз вӧв. Но лоӧ кӧ позянлун, ог падмы, ветла. Мед сэн тышкасьысьяслысь ловсӧ кыпӧдны, верма кӧ быттьӧ. И ас синмӧн видзӧдлыны налӧн синмӧ. Тайӧ меным, чайта да, водзӧ уджын ковмас на. Гашкӧ, тайӧ абу менам бӧръя роль, кӧні ворса салдатӧс.
–Спектакль помасьӧ бура: тэ локтан, аддзысян мамыдкӧд, Даша быдтӧ тэсянь кага…
–Бур помыс тшӧтш сетӧ видзӧдысьлы кутшӧмкӧ надея, бурас лача. Чайта, мӧд ногыс оз позь. Колӧ пыр кыпӧдны ловсӧ, мед эскыны, мый ставыс лоас бур.
Дарья Рябцева, коді ворсӧ Дашаӧс висьталӧ, мый медшӧр визьыс спектакльын – радейтчӧм: мама-пиалӧн, ныла-зонмалӧн. А сідзжӧ эскӧм да виччысьӧм.
–Тайӧ спектакльыс йиджис сьӧлӧмӧ. Ме серти, тайӧ ӧтпырйӧ и ыджыд муслун, и ыджыд дой, кодӧс колӧ петкӧдлыны, – пасйис артистка.
Салдатлы письмӧ
Спектакль лунъясӧ видзӧдысьяслы котыртлісны акция: позис гижны СВО-ын служитысьяслы письмӧ. Ставсӧ мӧдӧдасны налы Комиын «Народнӧй фронтын» зільысьяскӧд.
–«Народнӧй фронтын» водзмӧстчысьяс унаысь нин нуисны СВО вылӧ гуманитарнӧй отсӧгсӧ. Кольӧм 2024 во помын ми вужвойтырлӧн шылада-драмаа театркӧд дасьтім салдатъяслы Выль во кежлӧ юмов козинъяс. А сідзжӧ гижим Кӧдзыд пӧльсянь Выль воӧн да Рӧштвоӧн видеочолӧмалӧм. Ставыс тайӧ кыпӧдӧ миян боечьяслысь ловсӧ, – пасйис «Народнӧй фронтын» зільысь Валентина Гончарова.
<> Екатерина МАКАРОВА. Снимокъясыс Коми Республикаса вужвойтырлӧн шылада-драмаа театрысь.