США-ын да Европаса странаясын мигрантъяслы паныд кыпӧдӧны сутшкасьысь сутугаа джуджыд потшӧсъяс. На вылӧ усьӧдӧны понъясӧс, резӧны кӧдзыд ваӧн да синва пычкан руӧн.
Россияын татшӧм шуштӧм серпасыс абу. Миян странаӧ суйӧр сайысь йӧзыс корӧм да квота серти локтӧны медсясӧ уджавны да тшӧтш и овмӧдчыны. Удж вылӧ инасьӧм могысь Россияӧ быд во воӧ ылӧсас нёль миллион морт.
А унаӧн-ӧ, кытысь да кутшӧм могӧн локтӧны Комиӧ? Мыйкӧ вежсис-ӧ суйӧр сайысь воӧмаяс кузя оланпасъясын?
Тайӧ да мукӧд юалӧм вылӧ Коми Республикаса юралысьлӧн Общественнӧй приёмнӧйын вочавидзисны регионын МВД-ысь миграция управлениеын зільысьяс.
Коми Республикаын МВД-са миграция управлениеӧн веськӧдлысьлысь удж вӧчысь Галина Билан:
—Россияса президент вынсьӧдіс 2026-2030 вояс кежлӧ миграция политикаын государстволысь медшӧр нырвизьсӧ. Сылӧн могыс — мед странаын уна сикас национальносьта войтыр да быдпӧлӧс конфессияа эскысьяс костын зык-веныс эз вӧв.
Дерт, тайӧс медводз вӧчисны сьӧд да лёк дум-кӧсйӧмӧн воысьяслы паныд водзсасьӧм могысь. Татшӧмыслы туйсӧ потшасны. Бокӧвӧйяс, кодъяс пыдди пуктӧны Россияса история, культура, эскӧм, кыв да оланпасъяс, видзӧны вӧр-ва да оз сюйсьыны государство политикаӧ, нинӧм ёнасӧ оз и казявны. Нӧшта на, концепцияыс ышӧдас суйӧрсайса унджык студентӧс пырны велӧдчыны Россияса вузъясӧ.
Талун миграция вӧсна кывкутысьяс вӧдитчӧны и лыдпаса технологияӧн. Сідз, быд воӧма вылӧ лӧсьӧдасны «Мигрант портрет» лыдпаса профиль, кӧні лоас сы йылысь став юӧрыс: коді да кытчӧ сійӧс корис удж вылӧ, кӧні мӧдас овны да дыр-ӧ, а сідзжӧ кӧні чужис да таӧдз оліс, уджаліс, эм-ӧ кутшӧмкӧ уджйӧз, вӧчліс-ӧ мыж. Электроннӧй профиляс пыртасны и кабала-документысь став колана юӧрсӧ. Сэтысь позяс аддзыны и сідз шусяна биометриясӧ. Та могысь вӧчасны дактилоскопия (босьтасны чунь пом серсӧ) да снимайтасны.
Россияын татшӧм уджсӧ панісны мӧйму декабрын граница вуджанінъясын. Лыдпаса профильысь ӧтдор быд мигрантлӧн лоас ӧтувъя удостоверенньӧ — ID-карта. Суйӧр сайысь воӧмаяслысь электроннӧй документъяс лӧсьӧданногсӧ шуӧма эштӧдны таво июнь помӧдз.
Выль концепцияыс гӧгӧрвоӧдӧ и мигрантлысь уджаланногсӧ. Сійӧ локтас странаӧ уджӧн могмӧдысьлӧн корӧм серти, зіляс индӧминын урчитӧм кад да бӧр мунас гортас. Сьӧрсьыс гӧтыр-челядьсӧ да рӧдвужсӧ вайӧдны оз позь. Тайӧ инмӧ Россияса 87 регионлы.
Оланпас серти уджӧн могмӧдысь кывкутӧ суйӧр сайысь корӧм морт вӧсна, дорйӧ сылысь правосӧ оланін, медицина да социальнӧй услуга боксянь.
Уджӧн могмӧдысь быд мигрант вылӧ чӧжас сідз шусяна обеспечительнӧй сьӧм да вештысяс мортыслӧн локтӧм-мунӧмысь. Суйӧр сайысь воӧмаыс кӧ вӧчас мыж, да сійӧс кыскасны административнӧй кывкутӧмӧ, депортациясьыс аслас зептысь вештысяс уджӧн могмӧдысьыс жӧ.
Таво январӧдз миян страналы присягасӧ мигрант сетліс 18 арӧсӧн.
Ӧні тайӧс вӧчӧ 14 арӧса нин.
Госдумаын дасьтӧны миграция йылысь выль оланпас, кӧні, дерт, лоас уна вежсьӧм.
Коми Республикаын МВД-са миграция управлениеын бокысь воӧмалӧн удж вылӧ инасьӧм кузя юкӧнӧн веськӧдлысь Сергей Сильченков:
—Комиӧ унаӧн воӧны уджавны. Мӧйму татшӧмыс вӧлі нёль сюрс гӧгӧр, на лыдысь джынйыс — патент серти. Сыысь тӧлысьнас колӧ мынтыны 7.782 шайт (2024 воын вӧлі 6.941).
Та мындаыс артмӧ патент (3.500 шайт), медполис (3.000-4.500), роч кыв тӧдӧм йылысь сертификат (5.500) да медсправка (3.000) донъясысь.
Патентысла позьӧ шыӧдчыны миграция управлениеӧ Сыктывкарын Сӧветскӧй уличаса 63а либӧ Мир уличаса 1а номера керкаясӧ. Дас лун мысти документыс лоас дась.
Суйӧр сайысь унджык воӧмаыс уджалӧ мупытшкӧсса озырлун перъян предприятиеясын, трубопровода транспортын (Усинск, Ухта, Воркута) да стрӧитчан юкӧнын (Сыктывкар).
Кутшӧм специальносьта да профессияа войтыр колӧны республикалы, позьӧ тӧдмавны регионса удж, занятосьт да йӧзӧс социальнӧя доръян министерство сайтысь.
2026 воын мигрантлы оз позь миянын вузасьны курыд зелляӧн да табакӧн.
Мӧйму сентябрсянь уджӧн мог-мӧдысь кырымалӧ мигранткӧд сёрнитчӧмсӧ «Госуслуги» портал пыр. Став тайӧ юӧрыс веськыда мӧдас веськавны Россияса МВД-ӧ.
Коми Республикаын МВД-са миграция управлениеысь виза сетан юкӧнӧн веськӧдлысь Мария Денисова:
—Январь 1 лунсянь суйӧр сайысь воӧм морт визатӧг да некытӧн пасйысьтӧг во чӧжӧн вермас овны Россияын 90 лун. Шуам, сійӧ кӧ локтіс декабрь 21 лунӧ да гӧститіс тӧлысь помӧдзыс, сідзкӧ, локтан воас вермас овны миян странаын 80 лун.
Эм кӧ коланлун кольччыны дырджык кад кежлӧ, 90 луннас колӧ дасьтыны став колана документ-кабаласӧ да вайны миян управлениеӧ. Тайӧс кӧ оз вӧч, 91-ӧд лунас ковмас чукӧртны нопсӧ да мунны гортас.
ЕАЭС государствоясысь (Белоруссия, Киргизия, Армения да Казахстан) воысьяс вермасны овны миянын удж кузя сёрнитчӧмас урчитӧм кад, но та йылысь юӧрыс мед вӧлі миграция подразделениеын. Мӧйму сентябрсянь кадсӧ нюжӧдӧмысь босьтӧны госпошлина — 500 шайт.
Патент серти зільысьяслы кад нюжӧдӧм могысь некытчӧ оз ков шыӧдчыны, ас кадӧ кӧ да тырвыйӧ вештӧма тӧлысся аванссӧ. Мынтіс кӧ колана мындаысь этшаджык, тайӧ нин уджйӧз, и суйӧр сайысь воӧмаӧс шуасны оланпас торкысьӧн да ыстасны странаысь.
Коми Республикаын МВД-са миграция управлениеысь юкӧнӧн веськӧдлысь Елена Яковлева:
—Миян управлениеӧ став шыӧдчысьыслы медводз сетам Россия Федерацияса гражданинлысь паспорт, регистрируйтам, кытчӧ мортыс локтӧма кад кежлӧ либӧ кӧсйӧ овны дырджык, а сідзжӧ мый вӧсна кӧ мӧдлаӧ овмӧдчысьлысь сідз шусяна статус, нуӧдам суйӧрсайсалысь миграция учёт, сетам либӧ нюжӧдам налы виза, корӧм, уджалӧм вылӧ разрешение, патент, видлалам, позьӧ-ӧ сетны беженеч статус да кад кежлӧ овмӧдлыны татшӧмсӧ, вӧчам дактилоскопия, а сідзжӧ отсалам локны Россия Федерацияӧ миян соотечественникъяслы.
Мӧйму 11 сюрс паспорт сетім 14, 20 да 45 арӧсаяслы. Ставсӧ вӧчим 67,5 сюрс услуга.
Кольӧм во Сыктывкарын миграция учёт вылӧ пасйим 8 сюрс мортӧс. Унджыкыс воисны Узбекистанысь. Инасьӧмаӧсь стрӧитчыны, вузасьны да пусьыны-пражитчыны общепитын.
Миграциякӧд йитӧдын услугала позьӧ шыӧдчыны Сыктывкарын Пушкин уличаса 36-ӧд номера керкаӧ миян юкӧнӧ, водзвыв звӧнитны да гижӧдчыны 24-20-16 номера телефон, а сідзжӧ МФЦ либӧ «Госуслуги» портал пыр.
* * *
Кольӧм вежонӧ республикаын административнӧй кывкутӧмӧ кыскӧмаӧсь 18 мигрантӧс.
Сідз, Ухтаын полиция кутӧма Узбекистанысь да Египетысь воӧмаясӧс. Ӧтиыс олӧ вӧлӧм 90 лунысь дырджык нин, а мӧдыс парикмахералӧма колана документ-кабалатӧг. Россия Федерацияса КоАП-ысь 18.8-ӧд статья серти ӧтиыслысь перъясны 2.000, а мӧдыслысь — куим пӧв ыджыдджык штрап. Кыкнансӧ ыстасны сэтчӧ, кытысь локтісны. <>
Николай РАЗМЫСЛОВ.
Снимокъясыс авторлӧн да ӧтуввезйысь.